Václav Jan Rosa: Thesaurus linguae Bohemicae
Úvod

Index všech českých hesel

A B C Č Ċ D Ď E F G H Ch I K L M N O P Q R S T Ť U V W Y Z Ž Ż

Strany zdroje: II/89–II/97

• dełý, adj. obsoletum, cujus loco modo utimur dłauhý, ( q. dełohý) longus, Lang. Derivata tamen manent.
• dełſſj, longior, Länger, Neydełſſj, longiſsimus, allerlängſter.
• déłegi, déłe, l. déł: vel dýłegi, dýłe, dýł. Longius, Länger.
• déłka, l. dýłka, g. f. (dłauhoſt) longitudo, die Länge
• Zdýlj, zdélj, g. n. idem dýłka. geſt zdýlj oſm łoket, (geſt dýłky, l. má dýłky oſm II/90 łoket) longum octo ulnarum, Acht Ehlen Lang.
• dłauho, dłauze, adv. diu, Lang. gak dłauho, qvàmdiu, wie Lang? Tak dłauho, tam diu, ſo Lang.
• Na dłauho, l. na dłauze, idem dłauho. nebudeto na dłauze, non erit diu, es wird nicht Lange anſtehen.
• Zdłauha, adv. (znenáhła) tarde Langſamb.
• dłauhoš, Subst. (dłauhý ċłowėk) longurio, ein Langer Menſch.
• dłauhowěký, adj. Longævus, Langlebig.
• dłauhotrwanliwý, adj. diuturnus, diutinus, durabilis, Langwirig, wehrhafftig. dłauhotrwałý idem:
• dłauhotrwałoſt, dłauhotrwanliwoſt, II/91 diuturnitas, Langwirigkeit.
• dłauhoſt, idem dýłka.
• Obdłaużný, adj. oblongus, faſtlang.
• Podłaužný, idem.
• Podł uhowitý, (na zpuſob dłauhé fformy)
• dłaużjm, Imp. act. dłaužił præt. dłaużiti. Inf. (dłauhé činjm) longum facere, Lang machen. Composita ex dłaużjm sunt perfecta.
• Prodłaużiti, qvod habet Imperf. in ugi, ut prodłużugi, præs. prodłużował præt. prodłużowati, Inf. prolongare, protrahere, Verlängern, aufſchieben.
• Prodłaužený, part. paſs. Prodłaużenj Subst. part. Bez prodłaużenj (hned) Sine mora, ohne Verzug.
• II/92 Prodłaużiłý, adj. (dłauhotrwagicý) diuturnus, Langwirig.
• Item: (neſpėſſný, wahawý, dłauho ſe tahnaucý) moram trahens, Langſam.
• Prodłaužiłoſt, cunctatio, intercapedo, procrastinatio, diuturnitas, Langwirigkeit.
• Prodłaużný, adj. idem prodłaužiłý.
• Prodłaużně, adv. Prodłaužnoſt. Subst. sſkodná geſt prodłaużiłoſt, kdyż ſe s dobrými wěcmi prodłužuge. cunctatio noxia est, dum res bonæ cunctanter procedunt.
• Předłaużiti, (přjliſs dłaużiti) nimis longum facere, Uberlang machen.
• Zdłaużiti, est perfectum Simplicis. Zdłaużił mu płáſſť. Ejus contrarium est zkrátiti. II/93 Derivata.
• dłým, Imp. Neut. dłeł, præt: dłýti. Inf. (dłauho zuſtáwám, meſſkám) differre, procrastinare, Verziehen. ¤ adag: co ſe dlj, to ſe mdlj. qvod carmine sic exprimitur. Neb co ſe dlj, to ſe mdlj, co neſpuſtjſs napna neoſłabne. nocuit semper differre paratis.
• dłýwám, l. dłéwám, freq. Ex eo fit perfectum, prodljm, fut. prodlýti, prodłéti. Imperfectum formatur ex freq. ut prodłýwám, l. prodłéwám, præs. prodłýwati, l. prodłéwati. Inf. idem Significat qvod Simplex. Prodłéwá Pán můg přigjti. Math. 24. 48.
• Poprodłýti, Decomp. (trochu prodlýti, modicum differre, ein wenig Verziehen. trochu ſe poprodłýło. etc.
• II/94 Prodłenj, prodłewánj, subst. part. bez prodłenj, sine dilatione, ohne Verzug.
• Prodłený, adj. Prodłenė, adv. Prodłenoſt, Subst. idem prodłaužiłý.
• Neprodłený, (ſpėſſný hbitý) citus, Behend.
• Neprodłenė, adv. (hned, bez prodłenj, bez prodłauženj, bez prodłaużiłoſtj) sine mora, statim, alßobald, VnVerZieglich
• Neprodłenoſt, Subst.
• Prodłewač, g. m. Znamenitý prodłewaċ. (t. neſpėſſný ċłowėk) homo tardus, Langſamb.
• dłuh, g. m. ( â dłauhý, że ſe ne na přitomný, ałe na dłauhý, t. budaucý ċas děłá) debitum, die Schuldt. zapłetł ſe do dłuhů, w dłuzých po vſſi wězý. ¤ adag: dłuh ma nohy, połe oċi, a łes vſſi: natoť każdému pozor dáti ſłuſſj.
• II/95 dłużnu býti, debere, ſchuldig ſein. ut. gſem dłużen, g. m. gſem dłużna g. f. dłużno g. n. ego, illa, illud debet etc.
• dłužný, adj. (powinný) debitus, ſchuldig. ut: dłużná powinnoſt.
• dłużnė, adv. debitè, ſchuldigermaſſen. dłužnės gemu tim powinen. dłużnė od tebe toho hłedá. etc. ¤ dłużnoſt Subst.
• dłużnjk, g. m. debitor, ſchuldner.
• dłužjm ſe, Imp. præs. dłużił ſe. præt. dłužiti ſe, (dłuh činjm) debita contraho, Schuldt machen. cum Genit: dłużił ſe penėz od nėho. adag. kdo ſe dłužił, płať.
• dłužjwám ſe, freq. on ſe rád dłużjwá. Composita ex dłužjm ſe sunt perfecta. Imperfectum formant in ugi, si qvis illo opus habet. ut: wydłużuge ſe tam penėz. etc.
• II/96 Nadłużiti ſe, (mnoho ſe zdłužiti) contrahere magna debita, ſich einſchulden. nadłužj ſe, pak vteċe.
• Přidłužiti ſe, (wice ſe zdłužiti) plura debita contrahere, mehr ſchulden machen. přidłužjm ſe geſſtė aſy tiſýc. wzdyckny ſe přidłužuge.
• Prodłužiti, act. (wjc, neż kdo ma ſe zdłužiti) ut on ſwůg ſtatek giż dáwno prodłużił, plura habet debita, qvàm habet. er hat mehr ſchulden, als er hat. hinc. Prodłužený ſtatek.
• Wydłužiti ſe, (na dłuh wzýti, wzdłużiti ſe) mutuo accipere, ausborgen. wydłużił ſe deſet tiſýc.
• Wzdłużiti ſe, zdłużiti ſe. (na dłuh wypugċiti) debitum contrahere, mutuo accipere, ſchuldt machen, ausborgen. II/97 muſy on to mjti by ſe wzdłużiti mėł.
• Zadłużiti ſe (dłuhy ſe přjliſs zaſekati) oberare se ære alieno, Viel ſchuldig ſein. hinc:
• Zadłużený, part. paſs. et zadłużiłý, part. neut. (dłuhy obſypaný) oberatus, Vielſchuldig. on ſe hrubė zadłužił, l. geſt hrubě zadłužiłý.
• Zadłużiti, act. oberare, ut: hrubė ſwý ſtatky zadłużił. Ma wſſechny ſtatky zadłužený, (t. dłuhami zawadný)

Index všech českých hesel

A B C Č Ċ D Ď E F G H Ch I K L M N O P Q R S T Ť U V W Y Z Ž Ż

Úvod