předchozí Nomenclator omnium rerum propria nomina tribus linguis – Latina, Boiemica et Germanica – explicata continens. Ex Hadriano Iunio Medico excerptus et pro usu scholarum Boiemicarum editus následující

[02/06] Ee4v/440 De gemmis

[02/06/01/001] a Gemma (Virgilio): lapillus pretiosus (Curtio) | drahý kámen | Drahý kámen | Edelgeſtein

[02/06/01/002] Achates (Plinio): ab Achate cognomine, fluvio Siciliae (ut testatur cum Theophrasto Plinius) | achát | Achat52

52 Nelze rozhodnout, zda výraz patří do češtiny, či do němčiny.

[02/06/01/003] Adamas (Plinio): ab indomita vi nomen habet, duritia inenarrabili victriceque ignium natura | diamant | Dyamant | Demant

[02/06/01/004] Aëtites (Plinio): lapillus, qui in aquilarum nidis reperiri solet, vel a colore avis, vel a virtute, qua citra illius praesentiam parere aquila negatur | vorličí kámen | Worličij kámen | Adlerſtein | Plinius scribit aliquos hunc lapidem gagaten dixisse, quod et Servius annotat, cum sint diversi

[02/06/01/005] Amethystus (Plinio): violacei coloris gemma nomen habens a vini colore, quem priusbquam degustet, in violam desinit (ut Plinii verbis dicam), nam hallucinari eos ostendit Plutarchus, qui gemmae nomen datum putant a praesidio profligandae temulentiae | ametyst | Amethyſt | Amethiſt

[02/06/01/006] Bacca (Virgilio): margarita (Ciceroni); unio; Erythraeus lapillus (Statio), quod a Rubro mari peteretur; bacca conchea (Virgilio in Culice) | perla | Perla | Perle

[02/06/01/007] Unio exaluminatus (Plinio): qui colore pellucidus et praestans est; videtur autem exaluminatum dixisse, qui tristitiam illam aluminis exueritge | pěkná, jasná perla | Pěkná/ yaſná perla | Schöne perle

ge exuerit] exuertit

[02/06/01/008] Cylindrus (Iuvenali): elenchus (Plinio); margarita oblonga ovali figura | obdloužná perla | Obdlaužná perla | Langlechte perlin

[02/06/01/009] Tympanum (Plinio): margarita hinc rotunda, inde plana

[02/06/01/010] Ee5r/441/a Beryllus (Plinio, Solino): cum smaragdo naturae communis putatur, colore surdo, qui figurae sexangulae repercussu excitatur ab artificum ingeniis; Tryphiodorus caeruleum illi colorem dat glaucam beryllum vocans; Marbodeus quoque violacei coloris aut caerulei in genere beryllorum excellere ostendit illo versu: Eximios violae similes lymphaeve marinae; ita namque e manuscripto vetusto codice legendus ille versus, ubi hactenus in excusis oleo pro violae fuit | beryl | Beryll | Berill | aqua marina Italis, eo quod caeruleas maris undas imitetur

[02/06/01/011] Carbunculus (Plinio): a similitudine prunarum nomen sortitus, tametsi ignes non sentiat; apyrotus propterea a nonnullis dictus et anthracites | karbunkl | Karbunklgf | Karfunckelſtein

gf Karbunkl] Kabunkl

[02/06/01/012] b Carbunculus amethystizon: pyropus (Ovidio), ab igneo flammeovegg rubore | rubín | Rubjn | Rubin

gg flammeove] flameóve

[02/06/01/013] Carbunculus Carchedonicus vel Garamanticus: qui granatus, a pomi Punici colore, nominatur | granát | Granát | Granat

[02/06/01/014] Carbunculus candidus: qui extremo visu nubilum quid praefert

[02/06/01/015] Chrysolithus (Plinio): aureo colore translucens, non male a Propertio flavus propterea dictus, quem hodie gemmarum mangones hyacinthum falso nominant | jacint | Iacynth | Hiacinth

[02/06/01/016] Cyanus (Plinio): colore caeruleo gemma | zafír | Zaffijr | Saphir

[02/06/01/017] Cyanus mas: qui saturo magis coeli colore est

[02/06/01/018] Cyanus lapis: coloris caerulei lapis est in aurariis aerariisque metallis inventus, quem lazuli lapidem officinae vocant | lazour | Lazaur | ItaEe5v/442/alis azuro ultra marino, ut Armenius lapis, qui inventu rarus est

[02/06/01/019] Hyacinthus (Plinio): alius est ab eo, quem nostra secula nominant, nam dilutiore etiam fulgore violacei coloris ab amethysto vincitur | český ametyst | Cžeſký Amethyſt

[02/06/01/020] Iaspis (Plinio): viridi colore est | jaspis | Iaſpis53

53 Nelze rozhodnout, zda výraz patří do češtiny, či do němčiny.

[02/06/01/021] Iaspis aërizusa: eranus sive eranos aliis | turkus | Turkus | Turchis

[02/06/01/022] Iaspis grammatias (Plinio libro 37. capite 9.): quae transversa linea alba praecingitur

[02/06/01/023] Lychnis (Plinio): lychnites; gemma, cuius lucis vigor flagrantia lucernarum excitatur cocci rubore suffusus | Gelachter rubin

[02/06/01/024] Onychium (Theophrasto): lapillus e fusco et albo compositis constans, ad ectypas scalpturas quaesitus, vitandis periculis valere crebditus; hanc crediderim esse onychen Arabicam (Plinio) dictam, quam nigram esse ait candida zona praecinctam | onychl | Onichl | Onichel | onyx nomen habet, quod candorem praefertgh unguis humani similitudine; est et hoc in genere, quem Chalcedonium vulgo nuncupamus | kalcedon | Kalcedon | Chalcedonius

gh praefert] praeferat

[02/06/01/025] Sardonyx: mixtum habet e sarda et onyche nomen; Arabicam sardonichen excellere testatur Plinius candore circuli in ipsis umbonibus nitente ac nigerrimi coloris substrato, nam Armenica pallidam praefert zonam

[02/06/01/026] Sardius (Plinio): qui impensius nigret, mas est, qui rubet magis, sarda est, foemina Theophrasto habita | karnyol | Karnyol | Corneol

[02/06/01/027] Sapphirus (Plinio): quem syrtiten etiam Marbodeus noEe6r/443/minat, a Syrtibus, natalibus eius, eo versu, qui in excusis codicibus est: Hic et syrtites lapis a plerisque vocatur, quod circa Syrtes Lybicis permistus arenis fluctibus expulsus fervente freto reperitur; lapis caerulei coloris a cyano mare non multum differens; unde et Dionysius Afer cyanen sapphirum eam vocat, quamvis et ad viride declinat, qualis proprie prasitis nominatur, ut et chrysitis | zlatý a modrý safír | Zlatý a modrý Saffijr | Gold vnd blaw Sapphir

[02/06/01/028] Smaragdus (Plinio): virore oculos satians gemma, unde ab Horatio viridis lapis vocatur, quem ex iaspide fieri arbitratur Theophrastus | šmarak | Sſmarak | Smaragd

[02/06/01/029] Topazius (Plinio): hunc aureum de se iubar fundere ait Eustathius, qui densioribus tenebris elucescat magis | topas | Topas | Topaß