předchozí Nomenclator omnium rerum propria nomina tribus linguis – Latina, Boiemica et Germanica – explicata continens. Ex Hadriano Iunio Medico excerptus et pro usu scholarum Boiemicarum editus následující

[01/07] De cibis

[01/07/01/001] Penus: penu (Ciceroni); omne esculentum poculentumque | všeliká špíže od pokrmu a nápoje | Wſſeliká ſſpjže od pokrmu a nápoge | Vorrath/ Prouiant

[01/07/01/002] Cibus: cibarium (Ciceroni), edulium | pokrm, jídlo | Pokrm/ gijdlo | Speiß

[01/07/01/003] Cibus anceps (Plinio): qui huic salubris, illi inimicus est | pokrm jednomu zdravý, druhému nezdravý | Pokrm gednomu zdrawý druhému nezdrawý

[01/07/01/004] Victus: annona (Ciceroni) | živnost, pokrm i nápoj | Ziwnoſt/ pokrm y nápog | Narung/ ſpeiß vnd tranck

[01/07/01/005] Alimentum (Ciceroni): alimonia F1r/81/a (Varroni) | poživení | Požiwenij | Die Narung

[01/07/01/006] Esca: epulas in feris Virgilius dixit, ut Horatius tinearum epulas | jídlo | Gijdlo | Aas

[01/07/01/007] Commeatus (Ciceroni): copiae (Cassiodoro), pro alimonia publica privatave | zásobení a opatření špiží | Záſobenij a opatřenij ſſpižij | Furſehung oder furſorg mit ſpeiß

[01/07/01/008] Annona: | opatření roční úrodou, dostatek potřeb do roka | Opatřenij ročnij vrodau/ doſtatek potřeb do Roka | Vorſehung mit jerlichen fruchten

[01/07/01/009] Annona militaris: stellatura (Lampridio); sitarchia (Aristoteli) | vojenská špíže | Wogenſká ſſpijže | Kriegs profiandt

[01/07/01/010] Annona salaria (Livio) | dostatek soli | Doſtatek ſoli | Vorſehung des ſaltzes

[01/07/01/011] Annonae laxitas: hubertas, vilitas (Ciceroni) | lacino, dobrý trh | Lacyno/ Dobrý trh | Wolfeile zeit

[01/07/01/012] Annonae caritas (Ciceroni): difficultas (eidem), gravitas et saevitia (Tacito), incendium b (Quintiliano), annona compressa (Livio) | drahota | Drahota | Theurezeit

[01/07/01/013] Annonam flagellare (Plinio): vexare et onerare (Ulpiano), incendere et excandefacere (Varroni), vastare (Lampridio) | draho dělati, dražiti obilí | Draho dělati/ Dražiti obilij | Theuer machen

[01/07/01/014] Cui contrarium est levare annonam (Ciceroni): laxare (Livio) | lacino udělati | Lacyno vdělati | Wolfeil machen

[01/07/01/015] Annuum (Suetonio et Plinio): quod in singulos annos alimentorum causa praestatur | zásobení do roka | Záſobenij do roka | Jarliche ſpeiſſe

[01/07/01/016] Diarium (Petro Arbitro): diurnum cibarium | denní pokrm | Dennij pokrm | Tagliche ſpeiſſe

[01/07/01/017] Viaticum: viae auxilium (Virgilio); ephodion | outrata na cestu | Autrata na ceſtu | Wegzerung

[01/07/01/018] Proventus: | důchod | Důchod | Das Einkommen

[01/07/01/019] F1v/82/a Pabulum: | píce hovadská | Pijce howadſká | Viehfutter

[01/07/01/020] Sagina: cibus, quo quis pinguescit (Iuvenali)

[01/07/01/021] Apparatus (Ciceroni): instructio mensarum | strojení jídel | Strogenij gijdel | Zuberaittung

[01/07/01/022] Apparatus rectus (Senecae): opiparus quidem ille, sed qui recto ordine importatis constat ferculis, qualis est procerum et megistanum istorum coena, ubi recto ordine dapes inferunt administri

[01/07/01/023] Epulum: populare convivium; demosthoenia (Aristaeneto) | obecný pankét | Obecný pankét

[01/07/01/024] Epulum ferale: epulae ferales (Plinio), epulum funebre (Ciceroni), parentale | zádušní oběd | Záduſſnij oběd | Leichmal

[01/07/01/025] Epulae: dapes, pro cibis in usum hominum comparatis; Servius Honoratus dapes vult esse regum ac deorum, epulas privatorum

[01/07/01/026] b Cupediae (Ciceroni): scitamenta (Plauto, Macrobio), mattya vel mattea (Martiali et Suetonio); matteolaeab diminutive (apud Arnobium), pro ganeatis ciborum deliciis, quibus irritatur orexis; dictae autem cupediae a cupedinis foro, ut scitamenta a scito sapore | lahůdky, lahodné krmě | Lahůdky/ Lahodné krmě | Schlekſpeiſe/ oder bißlin

ab matteolae] Mattteolae

[01/07/01/027] Missus (Lampridio): ferculum (Iuvenali); prosphora, parathesis, epiphorema | krmě | Krmě | Tiſchtracht/ gerichte

[01/07/01/028] Obsonium: quicquid cibi praeter panem et vinum apponitur, tametsi proprie sit opson quodvis edulium ad esum ignis opera concinnatum, sive assum, sive elixum (Athenaeo teste); imo vocabulum illud apud Graecos fere de piscibus efferri Plutarchus in symposiacis testatur, quod apud F2r/83/a comicum quoque sonare videtur obsonium, interpretante id servo de minutis pisciculis | všeliký pokrm kromě chleba a vína | Wſſeliký pokrm kromě chleba a wijna | Allerlei ſpeiſe one weine vnd brott

[01/07/01/029] Convivium: symposion | hody, dobrá vůle, kvas | Hody/ Dobrá wuole/ Kwas | Gaſtenmal/ Gaſterey

[01/07/01/030] Symbolum (Terentio): collatio in coenae apparatum, sive pecuniaria sit, sive penuaria, quam non male collectam posse dici censet doctissimus Turnebus | snůška | Snůſſka

[01/07/01/031] Ientaculum (Suetonio): prandiculum (Festo); acraton, quia antiquitus ientaculum erat buccea e meraco vino (testante Athenaeo) | snídaní | Snijdanij | Fruſtuck. Morgenbrott

[01/07/01/032] Prandium: | oběd | Oběd | Das Mittagmal

[01/07/01/033] Prandium statarium (Mamertino): quod sumitur rabptim et quasi in pedes stando | oběd, kterýž stoječky na spěch jídali | Oběd/ kterýž ſtogečky na ſpěch gijdali | Auff die ſtehende fuß eſſen

[01/07/01/034] Prandium caninum (Plauto): abstemium (Agellio) | psí oběd, bez vína | Pſý oběd/ bez wijna | Hundiſchmal one wein

[01/07/01/035] Prandium passerinum: pro exiguo bolo et minuto eleganter extulit Pomponius Comicus, quantum passer absumat

[01/07/01/036] Merenda (Plauto): proprie olim prandium dicebatur, quod meridie daretur; Nonius cibum, qui post meridiem sumitur, interpretatur; hesperisma | svačina | Swačina | Weſperbrott

[01/07/01/037] Coena: quia promiscue et largius vesperi vescebantur | večeře | Wečeře | Nachtmal

[01/07/01/038] Coena aditialis sacerdotii (Plinio): quam dabant capessentes sacerdotium | oběd F2v/84/a za první mši | Oběd F2v/84/a za prwnij Mſſy | Der erſten Meßmal

[01/07/01/039] Coena ambulans (Martiali): ubi appositae epulae ad proxime accumbentem ordine transeunt, qui mos coenobiis receptus servatur etiam nunc | když se krmě od jednoho k druhému podávají | Když ſe krmě od gednoho k druhému podáwagij

[01/07/01/040] Coena terrestris (Plauto): coena cynica (Petronio); quae leguminibus holeribusque terra enatis constat cibisque inemptis | vlaská večeře | Wlaſká wečeře | Welſchmal

[01/07/01/041] Coena centenaria (Festo): in quam non plus centusse impendebatur, praeter e terra enata

[01/07/01/042] Coena adventitia (Plutarcho): quae adventanti amico aut principi excipiendo instruitur

[01/07/01/043] Coena viatica (Plauto): qua peregre reversos amici excipiebant

[01/07/01/044] Coena collatitia: collecta, quablis est sodalium aut contubernalium accubatio, ubi suas quisque adferunt epulas | sousedská a snešená večeře | Sauſedſká a ſneſſená wečeře

[01/07/01/045] Coena recta (Suetonio): in qua nil deerat necessarium mensae apparatui

[01/07/01/046] Coena genialis: dapalis (Plinio), pontificalis (Horatio), opipara, opima (eidem), adipalis, adipata, dubia (Terentius: Ubi tu dubites, quid sumas potissimum), Saliaris (Ciceroni), Persicus apparatus (Horatio), Medica sive Persica mensa (Thucydidi), Sicelica (Synesio), Syracusia, Sybaritica | panská, nákladná večeře | Panſká nákladná wečeře | Ein koſtliches oder herrliches mal

[01/07/01/047] Coena paupertina: Hecales coena | chudá večeře, chléb a sejr | Chudá wečeře/ Chléb a Seyr

[01/07/01/048] Saliarem in modum epulari (Ciceroni): mensas conquisitissimis epulis exstruere | boF3r/85/ahatý pankét aneb slavné hody strojiti | BoF3r/85/ahatý Pankét aneb ſlawné hody ſtrogiti

[01/07/01/049] Pocoenium: Hermolaus Barbarus non inelegantiac vocabulo comessationem a coena dixit | truňk na podušku | Truňk na poduſſku | Schlafftrunck

ac ineleganti] inelegante

[01/07/01/050] Charistia (Valerio Maximo): convivium solemne, cui praeter cognatos et affines interponitur nemo | přátelské hody | Přátelſké hody | Freunden mal

[01/07/01/051] Repotia (Horatio, Festo): convivium, quod postridie nuptiarum apud novum maritumad fiebat, quasi reparatio potationis liberalioris

ad maritum] mariritum

[01/07/01/052] Repotia (Ausonio): pro epulis, quae editis in lucem liberis adornantur | křtinky | Křtinky

[01/07/01/053] Puls (Plinio): pulmentum (Horatio), pulmentarium et pulmentarius cibus (Plinio), quod cum pane editur (ut Budaeus exponit) | kaše | Kaſſe | Muß/ Brey

[01/07/01/054] Pulmentum piperatum: ius b atrum | perná aneb černá kaše | Perná aneb černá kaſſe | Pffefferbrey

[01/07/01/055] Condimentum: | koření | Kořenij | Gewurtz

[01/07/01/056] Embamma (Columellae): acetum ad intingenda obsonia conditum; intinctus (Plinio) | omáčka | Omáčka | Die Eintuncke

[01/07/01/057] Liquamen (Columellae): pinguedo ad ignem liquata | rozpuštěné máslo | Rozpuſſtěné máſlo | Zerlaſener ſchmaltz

[01/07/01/058] Ius (Terentio): iusculum (Catoni) | polévka | Poléwka | Die Suppen

[01/07/01/059] Iusculum coactum: | Saltzen

[01/07/01/060] Illinctus: ecligma | teplá polévčička | Teplá poléwčička | Ein warmes ſupplin

[01/07/01/061] Offa (Plinio): massa escae in modum pultis redacta; massula (Columellae), pasta | Teig/ Dick gemuſt

[01/07/01/062] Offa melle saporata (sic enim apud Virgilium legendum est libro 6. pro vitiosa voce soporata): nimirum melle delibuta

[01/07/01/063] F3v/86/a Offa (Columellae), massa (eidem) | Klotzachtiges ſtuck

[01/07/01/064] Minutal (Iuvenali): edulium concisis minutim carnibus constans; trunculos vocari a Cornelio Celso sunt, qui credunt | šišky z masa | Sſyſſky z masſa

[01/07/01/065] Alliatum (Plauto): intritum, cui allium in reliqua ciborum mole admixtum est

[01/07/01/066] Moretum (Ovidio): farti genus e lacte, caseo et herbis; herbosum moretum Ovidius dixit; Itali raviolo vocant, nam qui pro intinctu exponunt, plane explodendi sunt | vlaská nadívka z sejra, mléka a bylin | Wlaſká Nadijwka z ſeyra/ mléka a bylin

[01/07/01/067] Visceratio (Livio): distributio carnis crudae, cuiusmodi recepta est nostrae genti, cum mactantur sues | darování syrového masa, vepřový kšaft | Darowánj ſyrowéº masſaae. Wepřowý kſſafft

ae masſa] maſsa

[01/07/01/068] Intrita et intritum (Martiali): pro cibo in mortario subacto, quomodo et Dobnatus interpretatus est;16 hypotrimma (Galeno) | v moždíři tlučený pokrm | W moždijři tlučený pokrm

16 V tisku je výklad oddělen jako nový odstavec.

[01/07/01/069] Intrita (Plinio): cibus, qui interitur aut infriatur | zdrobená aneb zetřená krmě | Zdrobená aneb zetřená krmě

[01/07/01/070] Buccea (Suetonio): buccella; enthesis (Athenaeo) | kus, skýva | Kus/ Skýwa | Biß/ biſlin

[01/07/01/071] Mansum (Ciceroni): quod nutrices in os infantibus inserunt | žvejkané jídlo | Zweykané gijdloaf

af gijdlo] dijdlo

[01/07/01/072] Turundae (Varroni): fartilia (Plinio), offae (Columellae); bucceae altilium, quibus saginantur | šišky, jímiž husi a kapouny krmí | Sſijſſky/ gijmiž huſy a kapauny krmj

[01/07/01/073] Bolus (Terentio): barbari morsellum vocant | skýva, což se v usta vzíti může | Skýwa/ což ſe w vſta wzýti muože | Mundt voll

[01/07/01/074] Segmentum: segmen (Plinio); tomus | odkrajky | Odkragky | Abſchnitzel

[01/07/01/075] Frustum (Ciceroni): | krajíc, kus | Kragic/ Kus | Stuk/ ſtucklin

[01/07/01/076] Mica (Plinio): psomisma | drobet | Drobet | Broßmen

[01/07/01/077] F4r/87/a Mica salis (Catullo): grumus salis (Plinio); salis frustulum seu granum | drobet soli | Drobet ſoli | Saltzkornle

[01/07/01/078] Panis: | chléb | Chléb | Das Brott

[01/07/01/079] Panis gradilis (Prudentio): qui eleemosynae loco egenis distribuitur, ita dictus, quod olim plebi Romanae viritim in gradibus quibusdam divideretur; quo spectat et ille eius auctoris versus: Et quem panis alit gradibus dispensus ab altis | chléb, kterýž se chudým v almužně dává | Chléb kterýž ſe chudým w almužně dáwá | Brott ſo man außteilet

[01/07/01/080] Panis siligineus (Senecae): e flore seu polline purissimae farinae conflatus, recrementis carens; panis primarius, candidus (Fabio), niveus (Iuvenali) | bílý chléb | Bijlý chléb | Weisbrott

[01/07/01/081] Panis similagineus: similaceus | žemle, žemlička | Zěmle/ žemlička | Die Semmel

[01/07/01/082] Panis cibarius (Ciceroni): secunbdarius (Suetonio), autopyrus (Celso), confusaneus, secundus (Horatio); qui non castratus furfures, utriculos et similam retinet; unde nihil cribro dectractum est | režný, domácí chléb | Režný domácý chléb | Haußbrott

[01/07/01/083] Panis acerosus: Nonius hunc cum secundario confundit, e farre minus purgato, nec sordibus a candido separato confectum exponens, quem autopyrum Graeci dicant; cum Sexti Pompeii fidem secutus potius eum intelligendum putem, qui acere paleaeque recrementis non careat, sordidum videlicet et indignum, qualem Nonius cibarium nominat; panis gregarius, squarosus, sordidus (Plauto) | hrubý, čelední chléb | Hrubý čelednij chléb | Grobhausbrott

[01/07/01/084] Panis furfuraceus: furfurosus (Plinio); recrementiF4v/88/atius; crassioribus furfurum recrementis constans, a superiore minimum discrepans | votrubný chléb | Wotrubný chléb | Kleiechtig brott

[01/07/01/085] Panis secalicius: e secale; ater (Plauto) | Roggenbrot

[01/07/01/086] Panis hordeaceus (Plinio): crithinus | ječný chléb | Gečný chléb | Gerſtenbrot

[01/07/01/087] Panis testuaceus (Varroni): artoptitius (Plinio); tostus sub testa vase figulino

[01/07/01/088] Panis escharites: super craticula coctus | na roště pečený, topinka | Na roſſtě pečený/ Topynka

[01/07/01/089] Panis spongiosus: | dírkovatý chléb | Dijrkowatý chléb | Schwammechtig brott

[01/07/01/090] Panis nauticus: bis coctus, buccellatum (Ammiano); frumentum ad usus diuturnitatem excoctum buccellatum appellant | dvakrát pečený chléb, biskot | Dwakrát pečený chléb. Biſkot | Schiffbrot

[01/07/01/091] Panis crocatus: croco et ovi b luteo infectus atque imbutus | vaječník | Wagečnijk | Eyerkuchle

[01/07/01/092] Panis dulciarius: artytus | perník, paštéta | Pernijk/ Paſſtéta

[01/07/01/093] Panis saccharites: quem Martium vulgo nominant, Hermolaus Barbarus mazam panis | marcipán, marcepán | Marcypán/ Marcepán

[01/07/01/094] Panis subcinericius: | podpopelný chléb | Podpopelný chléb | Aſchkuchlin

[01/07/01/095] Panis butyratus: butyrites | chléb s máslem | Chléb s máſlem | Gebuttert brot

[01/07/01/096] Panis fermentatus: | kvašený chléb | Kwaſſený chléb | Brot mit dem ſawr teig gemacht

[01/07/01/097] Panis azymus (Scribonio): non fermentatus | nekvašený chléb | Nekwaſſený chléb | Vngeheblet brot

[01/07/01/098] Panis mucidus (Iuvenali): | plesnivý chléb | Pleſniwý chléb | Schimlig brot

[01/07/01/099] Panis situm resipiens: | stuF5r/89/achlý chléb | StuF5r/89/achlý chléb | Schimmelt brot

[01/07/01/100] Medulla panis: | střída chleba | Střijda chleba | Das weich im brot/ Broſamen

[01/07/01/101] Hecta vel hetta (Festo Pompeio): pusula; pustula in panis crusto assurgens; unde manavit proverbium: Hectae facere – pro vili pendere | dírka v chlebě, pekařova duše | Dijrka w chlebě/ Pekářowa duſſe | Ein brotplaterlin

[01/07/01/102] Crustum vel crustulum (Horatio): | kůra chlebová | Kura chlebowá | Die Rinde am brot

[01/07/01/103] Crustula: metaphorice usurpari potest pro eo, quod in superficie calefacti lactis aliarumve rerum coit atque concrescit, quod Galeno et aliis graea et graus dicitur, a rugarum senilium, in quas contrahitur, similitudine; vetulam interpretes verterunt | svraskalá kožka | Swraſkalá kožka

[01/07/01/104] Crustulum (Horatio): pemmatium b e farina, melle (aut, ut nunc, saccharo), lacte et similibus confectum opere pistorio | oplatek | Oplatek | Oblaten

[01/07/01/105] Panicia mensa (Servio): solum cereale (Virgilio); quadra panis, quae eduliis substernitur, cuius usus in coenobiis fere observatur et apud Anglos | talíř z chleba | Talijř z chleba | Brot teller

[01/07/01/106] Coliphium (Iuvenali et Martiali): placenta aut panis pugilum, solidi nutrimenti, quod membris robur conciliat

[01/07/01/107] Globulus (Catoni): edulii genus globi in modum convolutum, cuiusmodi usitatus est coenobiis Quadragesimaeag tempore, e farina, oleo et passis uvis concinnatus, globi speciem referens; epicyclius (Athenaeo) | okrouhlý koláč, bochník | Okrauhlý koláč/ Bochnijk

ag Quadragesimae] quadrageſimo

[01/07/01/108] Placenta (Plinio): libum faF5v/90/arinaceum caseo addito | syrný koláč, líhanec | Syrný koláč/ Lihanec | Kuchen/ Fladen

[01/07/01/109] Libum (Virgilio): dulciarium opus e melle, farre et oleo; psaestus | koláč s medem | Koláč s medem | Fladen

[01/07/01/110] Laganum: placenta e similaginea farina in oleo frixa, cuius vice butyro nos utimur; laganon (Hesychio et Athenaeo), nam voce lagani non puto usum fuisse Horatium, cum codices probatiores praeferant ibi lachani catinum, pro cibo inempto et facili

[01/07/01/111] Scriblita (Martiali, Catoni): nisi sit potius scribendum streblita, ab intorsione, quasi streblites | bába | Bába

[01/07/01/112] Spira (Catoni): placentae genus aut panis dulciarii ad spirae funisve in orbem convoluti modum circumductum atque implicatum | preclík, pletená houska | Precljk/ Pletená hauſka | Pretzel

[01/07/01/113] b Artolaganus (Ciceroni) vel artolaganum: | Brotküchle

[01/07/01/114] Artocrea (Persio): | paštéta z masa | Paſſtéta z masſa | Fleiſch paſſteten

[01/07/01/115] Tyrotarichus (Ciceroni): edulium e conditis carnibus et caseo; huiusmodi cibarii genus appellare videntur Itali maccheroni et cascioncelli, perperam enim Erasmus pro iure e caseo confecto, quod menestram Itala gens vocat, exponere videtur; Gesnerus caseum salsum et inveteratum interpretatur; quid si tyrotarychus sit caseus conditus?; est et hodie in delitiis tyrotarichus, quamvis vile et rusticanum obsonium, nempe putrilaginosus caseus, interdum etiam vermiculans, qui in fuso aceto conditur | hnilý sejr | Hnilý ſeyr

[01/07/01/116] Farraceum: ex alica farris edulium | moučná kaše | Maučná kaſſe | Brey

[01/07/01/117] F6r/91/a Oxyporum (Plinio): condimentum acetatum, quod acuendo stomacho conducit; oxygarum idem vult esse Columella

[01/07/01/118] Analecta (Martiali): reliquiae ciborum in solum delapsae, quae scopis everri solent | drobty | Drobty | Was vom tiſch felt

[01/07/01/119] Salsamentum (Terentio): pisces carnesve muria sive salsilagine conditi; tarichus vel taricharum (Dioscoridi) | nasolené maso aneb ryby | Naſolené masſo aneb ryby | Geſaltztfleiſch oder fiſch

[01/07/01/120] Echinus conditaneus: ventriculus bovis conditus; porro echinnum dici proprie bovis ventriculum a Nicandri scholiaste annotatum est | hovězí drštky aneb žaludek | Howězý Drſſtky aneb žaludek | Eingemachte wammen

[01/07/01/121] Callum aprugnum (Plinio): caro apri durior, solidior, callosiorque

[01/07/01/122] b Lardum (Plinio): laridum (Plauto), quasi laris edulium aut secundum alios late aridum | slaniny, polt aneb svinské maso | Slaniny/ Polt aneb Swinſké masſo | Speck/ Schweiniſch fleiſch

[01/07/01/123] Lardum rancidum: | staré, prožluklé slaniny | Staré prožluklé ſlaniny | Faulſpeck

[01/07/01/124] Succidia: a succidendo, ut innuit alicubi Cicero, quamvis a caedendis suibus deduxerit Varro; tergum ispum porci, quod aut muria asservatur, aut salitum in carnario suspenditur necessarios ad usus | celý svinský polt | Celý ſwinſký polt | Gantze ſchweine17 ſeiten

17 Poslední písmeno vytištěno nezřetelně, možno číst též jako „ſchweins“.

[01/07/01/125] Perna (Plinio): aliis pterna, coxa porcina salita; porro ex Athenaeo discas, licet pernam dici partem petasonis carnosiorem nervosioremque una cum pede terraeque in incessu proximiorem; siquidem petaso coxa est ad petasi formam lata meo F6v/92/a iudicio; alii pernas esse priores armos putant, quomodo Plinius suem suspendi pernis prioribus iussit | vepřové plece | Wepřowé plece

[01/07/01/126] Petaso: coxa etiam costas comprehendens | zadní kýta | Zadnij kyta | Die hinderſt hamme/ oder Schincke

[01/07/01/127] Faliscus venter (Statio): ventriculus fartus; delphys | veliké jelito, svinský žaludek | Weliké gelito/ Swinſký žaludek | Bluthund

[01/07/01/128] Farcimen (Varroni): intestinum concisa minutim carne similive farsura oppletum | klobása | Klobáſa | Die Wurſt

[01/07/01/129] Isicium vel, ut alii, insicium: quod miculis insectis carnium iisque cum arvina fartis constet

[01/07/01/130] Tucetum (Persio et Arnobio): micae carnium cum arvina minutimque insecta ilia, idem cum isicio; tucetorum fama nobilis est inter Transalpinas gentes et prima palma Bonobniensibus datur; tuceta (inquit Annaeus Cornutus) apud Gallos Cisalpinos, qui Transalpini nobis sunt, bubula dicitur caro condimentis quibusdam crassis oblita ac macerata atque ideo toto anno durans; idem tuceta condimenta gulae delitiosa esse ait

[01/07/01/131] Lucanica (Martiali): botulus; farciminis genus e suilla carne consecta | jelito | Geljto | Bratwurſtah

ah Bratwurſt] Bratburſt

[01/07/01/132] Tomaculum (Iuvenali): farciminis genus e porcina | jitrnice | Gitrnice | Leberwurſt

[01/07/01/133] Apexabo: intestinum sanguine fartum, admista arvina | jelito krví a krupami vycpané | Gelito krwij a krupami wycpané | Blutwurſt

[01/07/01/134] Sumen: lapara (Sosipatro); hypogastrion | svinské vemeno | Swinſké wemeno

[01/07/01/135] Omasum: intestinum pinguius crassiusque exponunt, cum non sit aliud quam F7r/93/a pars ventriculi crassior et opimior; nam Latini lexici concinnatores perperam echinum interpretantur, cum is asper sit et pinguedinis exors; erat autem omasum in deliciis olim, praesertim bubulum | tučné střevo | Tučné ſtřewo | Feiſter darm

[01/07/01/136] Omasi tabulae: pro quadris et segmentis frustulatim sectis omasi | dršťky | Drſſťky

[01/07/01/137] Porcellus Troianus: fartilis et uterum animalibus aliis uti Troianus ille armato milite gravidum habens | nadívané prase | Nadijwané praſe

[01/07/01/138] Acrocolia anseris: trunculi (Celso); extremitates membrorum truncatae, quae inter ollicoqua exta elixari solent, piperato iusculo incocta | husí droby, mladá hus | Huſý Droby/ mladá hus | Flügel vnd fus von der gans

[01/07/01/139] Armus ovillus: vervecinus | skopové plícko, b čtvrtka jehenčí | Skopowé plijcko/ b Cžtwrtka gehenčj | Schaffin ſchulter

[01/07/01/140] Caro: creas | maso | Masſo | Das Fleiſch

[01/07/01/141] Caro aprugna (Plinio): | divoká vepřovina | Diwoká wepřowina | Schwein wildbret

[01/07/01/142] Caro bubula: | hovězí maso | Howězý masſo | Rindfleiſch

[01/07/01/143] Caro ovilla: vervecina | ovčí aneb skopové maso | Owčij aneb ſkopowé masſo | Schaff oder Hamelfleiſch

[01/07/01/144] Caro vitulina: ut assum vitulinum (Ciceroni) | telecí maso | Telecý masſo | Kalbfleiſch

[01/07/01/145] Caro ferina (Sallustioai): cervina | jelenina, zvěřina | Gelenina/ Zwěřina | Hirſchen wildbret

ai Sallustio] Saluſtio

[01/07/01/146] Caro suilla: porcina | svinské aneb vepřové maso | Swinſké/ aneb wepřowé masſo | Schweinfleiſch

[01/07/01/147] Caro conditanea: salita, muriatica | nasolené maso | Naſolené masſo | Geſaltzenfleiſch

[01/07/01/148] Caro fumo durata vel infumata: | uzené maso | Vzené masſo | Gerauchert fleiſch

[01/07/01/149] Caro iussulenta (Apuleio): iuF7v/94/arulenta (Celso) | v své polévce aneb jíše | W ſwé poléwce aneb gijſſe | In ſeiner ſuppen

[01/07/01/150] Caro assa: daps assaria (Catoni) | pečeně | Pečeně | Gebraten fleiſch

[01/07/01/151] Caro elixa vel lixa: | z rosola v své jíše vařené | Z roſola w ſwé gijſſe wařené | Geſottenfleiſch

[01/07/01/152] Caro frixa vel fricta potius (Plinio): | v másle smažené | W máſle ſmažené | Geroſt/ oder im ſchmaltz gebacken

[01/07/01/153] Caro tosta: | na roště pečené | Na roſſtě pečené | Auff dem roſt geroſt

[01/07/01/154] Caro morticina (Plinio): animalis non enecti, sed per se mortui | mrcha, umrlčina | Mrcha/ vmrlčina | Faul fleiſch vom thier/ ſo ſelbſt geſtorben oder erſoffen iſt

[01/07/01/155] Pulpa (Persio): torus (Virgilio), carnis portio exossis, musculis circumscripta | libové maso bez kostí | Libowé masſo bez koſtij | Fleiſch one bein

[01/07/01/156] Pulpamentum (Terentio): idem cum pulpa accipitur et b pro cibo in deliciis habito | Schlackſpeiß

[01/07/01/157] Ovum recens: | nové vejce | Nowé wegce | Friſch eyer

[01/07/01/158] Ovum requietum: non recens | staré, naleželé vejce | Staré naleželé wegce | Verlegen oder faul eyer

[01/07/01/159] Ovum tremulum: molle (Celso), sorbile (eidem) | měké aneb na měko pečené vejce | Měké aneb na měko pečené wegce | Weiche eyer

[01/07/01/160] Ovum edurum: non durum | kteréž není ani tvrdé, ani měké | Kteréž nenij ani twrdé ani měké

[01/07/01/161] Ovum frixum: | na máslo sazené | Na máſlo ſazené | Eyer im ſchmaltz

[01/07/01/162] Caseus: tyros | sejr | Seyr | Der Keß

[01/07/01/163] Caseus oculatus: pumicosus, fistulosus, spongiosus | dírkovatý sejr | Dijrkowatý ſeyr | Gelechert keß

[01/07/01/164] Caseus recens: musteus (Plinio) | mladý sejr | Mladý ſeyr | Friſcher keß

[01/07/01/165] Caseus Parmensis (Plinio): | parmazán | Parmazán | Parmaſion

[01/07/01/166] Casei scobina (Plinio): caseus deF8r/95/ascobinatus (Varroni) | strouhaný sejr | Strauhaný ſeyr | Geriebner keß

[01/07/01/167] Casei quadra (Martiali): | kus sejra | Kus ſeyra | Ein ſtuck keß

[01/07/01/168] Casearia forma (Columellae): | tvořidlo | Twořidlo | Keßmodl

[01/07/01/169] Butyrum: | máslo | Máſlo | Die Butter/ Schmaltz

[01/07/01/170] Sal: panaceam pro sale ubique accipit Lucilius, eo quod dolorem depellat et a petrudine vulnera immunia conservet | sůl | Suol | Saltz

[01/07/01/171] Sal condimentarius: qui aromatis aut odoriferis seminibus irritandae gulae gratia conditur, cuiusmodi erat sal dodecatheos, quasi consentibus sive maiorum gentium diis dignus apponi, vel quod e duodecim seminum aromatumve miscella concinnatus erat (apud Aeginetam); tali mibsturae medici trageae nomen crearunt

[01/07/01/172] Sal fossilis (Plinio): fossitius (eidem); qui e terrae visceribus effoditur | polská sůl | Polſká Suol | Gruben ſaltz

[01/07/01/173] Sal Indus: saccharum (Plinio); sacchar (Galeno) | cukr | Cukr | Zucker

[01/07/01/174] Sal popularis (Catoni): vulgaris | obecná sůl | Obecná ſuol | Gemeiner ſaltz

[01/07/01/175] Sal fusilis (Columellae): qui facile liquatur et tabescit

[01/07/01/176] Salis flos (Plinio): pro candido et primae notae; sal purus (Horatio) | bílá sůl, krušec | Bijla ſůl/ Kruſſec | Weiß ſaltz